Okres dorastania może być czasem intensywnych zmian, w którym młoda osoba próbuje zrozumieć siebie, swoje emocje i miejsce w relacjach z innymi.
Oczekiwania rodziny, presja szkolna, relacje z rówieśnikami, pierwsze związki oraz pytania dotyczące własnej tożsamości mogą pojawiać się jednocześnie. Młoda osoba może być traktowana jak dorosła, kiedy oczekuje się od niej odpowiedzialności, a równocześnie jak dziecko, kiedy próbuje podejmować własne decyzje.
Trudności tego okresu nie zawsze są widoczne dla otoczenia. Czasem wyrażają się poprzez lęk, wycofanie, drażliwość, konflikty, spadek motywacji albo problemy w szkole. Młody człowiek może sprawiać wrażenie, że nie chce rozmawiać, choć jednocześnie może bardzo potrzebować miejsca, w którym zostanie wysłuchany bez oceniania i nacisku.
Prowadzę psychoterapię młodzieży po polsku od 16. roku życia. Spotkania mają stworzyć bezpieczną przestrzeń, w której młoda osoba może swobodnie mówić o tym, czego doświadcza, lepiej rozumieć swoje reakcje i stopniowo odnajdywać własny sposób radzenia sobie z trudnościami.
Z czym młoda osoba może zgłosić się na psychoterapię?
Powodem rozpoczęcia psychoterapii mogą być między innymi:
- lęk, napięcie lub napady paniki
- obniżony nastrój, smutek lub utrata motywacji
- presja szkolna, perfekcjonizm i lęk przed porażką
- trudności w relacjach z rówieśnikami
- samotność, wycofanie lub poczucie odrzucenia
- doświadczenie przemocy, prześladowania lub wykorzystania
- konflikty w rodzinie albo trudności w rozmowie z rodzicami
- rozwód lub rozstanie rodziców oraz zmiany w życiu rodzinnym
- trudności związane z emigracją i funkcjonowaniem pomiędzy dwiema kulturami
- pytania dotyczące tożsamości, orientacji seksualnej lub płci
- problemy z poczuciem własnej wartości i akceptacją swojego ciała
- pierwsze związki, rozstania i doświadczenie zawodu emocjonalnego
- trudności w rozpoznawaniu i wyrażaniu emocji
- samookaleczenia lub inne zachowania, które przynoszą chwilową ulgę w cierpieniu
- niepewność dotycząca przyszłości i wchodzenia w dorosłość
Zachowanie, które z perspektywy dorosłych wygląda jak bunt, brak zaangażowania lub unikanie odpowiedzialności, może być sposobem radzenia sobie z emocjami, których młoda osoba jeszcze nie potrafi nazwać ani wyrazić.
Celem psychoterapii nie jest poprawianie młodego człowieka ani skłanianie go do spełniania oczekiwań dorosłych. Chodzi o zrozumienie tego, co kryje się za jego reakcjami, oraz stworzenie warunków, w których może rozwijać większą świadomość siebie, poczucie wpływu i zdolność podejmowania własnych decyzji.
Jak wygląda psychoterapia młodzieży 16+?
Podstawą psychoterapii jest relacja oparta na zaufaniu. Młoda osoba potrzebuje mieć poczucie, że spotkania są przestrzenią dla niej, a nie kolejnym miejscem, w którym jest obserwowana, oceniana lub rozliczana. Nie oczekuję gotowych odpowiedzi ani umiejętności swobodnego mówienia o emocjach. Czasem potrzeba czasu, aby zrozumieć, co właściwie się dzieje, i znaleźć słowa, które pozwalają o tym opowiedzieć.
Dobrowolność i własna decyzja
Pierwszy kontakt może nawiązać rodzic, opiekun albo sama młoda osoba. Ważne jest jednak, aby osoba rozpoczynająca psychoterapię rozumiała, na czym polegają spotkania, i sama chciała w nich uczestniczyć. Psychoterapia nie może dobrze funkcjonować jako kara, forma nacisku ani narzędzie służące do wymuszenia określonego zachowania.
Pierwsza konsultacja pozwala porozmawiać o aktualnej sytuacji, oczekiwaniach i powodach poszukiwania pomocy. Jest również okazją do sprawdzenia, czy młoda osoba czuje się wystarczająco swobodnie, aby rozpocząć ze mną dalszą pracę.
Poufność i jej granice
Treść spotkań nie jest rutynowo przekazywana rodzicom ani opiekunom. Bez poczucia prywatności trudno byłoby młodej osobie mówić otwarcie o relacjach rodzinnych, emocjach, błędach, obawach czy doświadczeniach, których się wstydzi.
Poufność ma jednak określone granice. Jeżeli pojawia się poważne zagrożenie dla życia lub zdrowia młodej osoby albo uzasadniona obawa, że ona lub ktoś inny doświadcza przemocy czy wykorzystania, może być konieczne zaangażowanie rodzica, opiekuna lub odpowiednich służb. Zasady te omawiam na początku pracy. Jeżeli pozwala na to sytuacja, potrzebę podjęcia dalszych działań omawiam wcześniej z młodą osobą.
Rola rodziców i opiekunów
Rodzice mogą być ważnym źródłem wsparcia, ale psychoterapia młodej osoby nie jest formą regularnego raportowania jej zachowania ani treści rozmów. Sposób kontaktu z rodzicem lub opiekunem oraz zakres przekazywanych informacji ustalamy na początku, z poszanowaniem prywatności młodej osoby i odpowiedzialności dorosłych za jej bezpieczeństwo.
Zdarza się, że rodzic widzi problem inaczej niż młoda osoba. Nie oznacza to, że jedna ze stron musi mieć rację, a druga się mylić. Częścią pracy może być próba zrozumienia różnych perspektyw oraz tego, co utrudnia wzajemne usłyszenie się.
Tożsamość i samodzielność
Dorastanie wiąże się z poszukiwaniem własnej tożsamości, wartości, sposobu budowania relacji i planów na przyszłość. Mogą pojawić się pytania dotyczące orientacji seksualnej, płci, przynależności kulturowej, wyglądu, edukacji lub wyboru dalszej drogi. Moją rolą nie jest wskazywanie młodej osobie, kim powinna być ani jakie decyzje powinna podjąć. Pomagam jej lepiej zrozumieć własne uczucia, potrzeby, konflikty i obawy.
Spotkania w gabinecie i online
Spotkania mogą odbywać się w gabinetach w Bournemouth i Southampton albo online przez Zoom. Psychoterapia online może być dobrym rozwiązaniem, jeżeli młoda osoba ma dostęp do spokojnego, prywatnego miejsca, w którym może rozmawiać bez obecności innych osób. Odpowiednią formę spotkań ustalam indywidualnie, biorąc pod uwagę potrzeby, sytuację i bezpieczeństwo młodej osoby.
Cel psychoterapii
Psychoterapia może pomóc młodej osobie lepiej rozumieć własne emocje, zauważać powtarzające się sposoby reagowania i budować relacje, w których potrafi mówić o swoich potrzebach oraz granicach. Nie chodzi o usunięcie wszystkich trudnych uczuć, lecz o rozwinięcie zdolności radzenia sobie z nimi bez pozostawania z nimi całkowicie samemu.
Jeżeli zastanawiasz się, czy taka forma pomocy będzie odpowiednia dla Ciebie lub Twojego dziecka, możesz skorzystać z bezpłatnej pierwszej konsultacji. Pozwoli ona spokojnie omówić sytuację, zadać pytania i zdecydować, czy chcemy rozpocząć dalszą pracę.
